“साँच्चै मिठो डाले घाँसले चिनिएका हामी अब त बेमूल्यका भयौँ है !’’ घरमुनि बारीको डिलमा रहेको ठूलो कुट्मीरोको रुखले मन अमिलो पार्दै भन्यो । उसका छिमेकी साथीहरू चिप्ले फोर्सो, गिनेरी, साल, बाँस, सल्ला, मसुरे कटुस आदिले ध्यान दिएर सुन्दै थिए । “हो नि ! पहिले त मिठो डाले घाँस भनेर तपाईंलाई कति माया गरेर साँचेर राख्थे । भैसी र गाई ब्याउँदा मात्र तपाईंको घाँस काट्थे । अलि परको चिलाउनेको बोटले भन्यो । “उ बेलामा मेरा हाँगाहरू काटेर बाख्राको टाट्नामा झुण्ड्याइदिँदा कम्ता मिठो मानेर खान्थे र बाख्रा पाठाहरुले !’’ चिप्ले फोर्सोले विगत सम्झियो ।
सबै कुरा सुनिरहेको हरियो बाँसको घनाले सिर निहुराउँदै भन्यो, “हो त ! गाउँमा बस्ती हुँदा बच्चा जन्मदा कोक्रो बुन्नेदेखि लिएर मान्छे मर्दासम्म मेरा घनाहरू कति प्रिय हुन्थे अनि मेरा बच्चा तामाका मुनाहरू त कति भाँचिए कति… । आफ्नै अगाडि त्यो दृश्य देख्दा मलाई कस्तो भयो होला ! अहिले पनि सम्झँदा मुटु चिरिन्छ ।’’
कटुसले एउटा घटना झल्यास्स सम्झेछ क्यारे ! बिस्तार गरिहाल्यो,
“थाहा छ ! मेरो लागि माझाघरे जेठा र माइला बीच कम्ता झगडा परेको थियो । उ बेला दुवैले मलाई आफ्नो साँध सीमाभित्र पर्छ भनेर दाबी गर्दा झण्डै एक वर्ष नै पानी बाराबार भएको थियो नि !’’ यो सुनेर अम्लिसो र बकैनाको बोटले एकै स्वरमा सुसेले, “जीवन बाँचेर पनि कसैको प्रयोगमा आउन नसक्नु साँच्चिकै जिउँदै मर्नु बराबर रहेछ …….।’’
-भूमिकास्थान अर्घाखाँची, हालः ललितपुर
No comments:
Post a Comment